Jeopolitik gerilimler küresel piyasalarda satış baskısını artırırken, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki faaliyetleri petrol fiyatlarını yükseltti. Faiz artışı beklentileri ve borsalardaki düşüş eğilimi öne çıkıyor.
Jeopolitik riskler ve artan jeopolitik gerilimler, küresel piyasalarda yeni haftanın ilk işlem gününde satış baskısını artırdı. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen ticari gemilere yönelik saldırı kapasitesini zayıflatmak amacıyla yeni saldırılar başlattığını duyurdu. Bu durum, Orta Doğu’daki gerilimin yükselmesine ve küresel piyasalarda risk algısının artmasına neden oluyor.
İran’ın ABD’nin askeri saldırılarına misilleme olarak Körfez ülkelerine yönelik saldırılarını yoğunlaştırması, petrol fiyatlarında yükselişe yol açtı. Tahvil piyasasında satış baskısı artarken, borsalarda da düşüş eğilimi öne çıktı. Hafta boyunca Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler, çatışmaların seyri ve petrol fiyatları piyasaların ana gündem maddesi olacak.
Bu gelişmelerle birlikte, para piyasalarında ABD Merkez Bankası’nın (Fed) eylül ayında faiz artırımına gitme olasılığı güçlendi. Fed’in Kongre’ye sunduğu Para Politikası Raporu’nda, Orta Doğu’daki çatışmalardan kaynaklanan belirsizliğe rağmen ekonomik faaliyetin sağlam bir hızda genişlemeye devam ettiği belirtildi. Rapor, enflasyondaki yükselişte gümrük vergisi artışları, enerji maliyetleri ve yapay zeka odaklı talep artışının etkili olduğunu vurguladı.
Bu hafta Fed Başkanı Kevin Warsh’un Kongre’deki sunumları ve ABD enflasyon verileri piyasaların odağında olacak. Yatırımcılar ayrıca bilanço sezonuna da odaklanacak; şirketlerin güçlü bilançoları piyasalardaki risk iştahını artırabilir.
İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidi ve gemilere müdahalesi sonrası Brent petrolün varil fiyatı yüzde 4,1 artışla 79,1 dolara yükseldi. Yükselen petrol fiyatlarının enflasyon endişelerini artırmasıyla merkez bankalarına yönelik şahin duruş beklentileri güçlendi. Bu durum, tahvil faizlerini ve dolar endeksini yükseltirken, altın fiyatları üzerinde baskı oluşturuyor.
ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi 3 baz puan artışla yüzde 4,59’a, dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 101,1 seviyesine çıktı. Altının onsu ise yüzde 1,3 azalışla 4.055 dolardan işlem görüyor.
Geçen hafta cuma günü New York borsası pozitif bir seyir izledi. Nasdaq’da işlem görmeye başlayan SK Hynix hisseleri, listelenme fiyatının üzerine çıkarak yaklaşık yüzde 13 değer kazandı. Nvidia ve Meta hisselerindeki artışlar da piyasalara olumlu katkı sağladı. Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq endeksleri haftayı yükselişle tamamlarken, ABD endeks vadeli kontratları yeni haftaya düşüşle başladı.
Avrupa borsaları, ABD ve İran arasındaki teknik görüşmelere ilişkin haber akışıyla cuma günü iyimser bir kapanış yaptı. İngiltere’de easyJet hisseleri, şirketin potansiyel satın alma teklifi sonrası yüzde 14,3 yükseldi. Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) faiz kararında değişik beklenmese de eylül ayı toplantısı için faiz artırımı öngörülüyor. Almanya’da enflasyonun haziranda yüzde 2,3’e gerilemesi dikkat çekti. Cuma günü İngiltere, Fransa ve İtalya borsaları yükselirken, Almanya borsası hafif değer kaybetti. Avrupa endeks vadeli kontratları yeni haftaya karışık başladı.
Asya piyasaları ise artan jeopolitik riskler ve teknoloji şirketlerindeki sert düşüşler nedeniyle yeni haftaya satış ağırlıklı girdi. Güney Kore’de SK Hynix ve Samsung Electronics hisselerindeki düşüşler dikkat çekti. Nikkei 225, Kospi, Şanghay bileşik ve Hang Seng endeksleri günü sert düşüşlerle tamamladı.
Yurt içinde Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi cuma günü yüzde 1,53 değer kazanarak 14.321,19 puandan kapandı. Dolar/TL, cuma gününü yüzde 0,1 artışla 46,9720’den tamamlarken, yeni haftaya 47,0000 seviyesinden başladı. Analistler, yurt içinde ödemeler dengesi ve perakende satışlar, yurt dışında ise ABD federal bütçe dengesi verilerini takip edecek. Fitch Ratings’in Türkiye değerlendirmesi de bu hafta yurt içi piyasaların gündeminde olacak.
